Zimowe motywy
Nawet jeśli kalendarzowa zima zaczyna się 22 grudnia to z zaskoczenia może pojawić się wcześniej - i ten moment jest ważny dla fotografa. Mam oczywiście na myśli pierwszy śnieg pokrywający wszystko wokół. W takim czasie trzeba być przygotowanym, widzieć co będzie się fotografować i w jakim miejscu. Takie przygotowania rób najlepiej już jesienią, a potem słuchaj prognozę pogody i zapowiedzi pierwszych mrozów. Przygotuj potrzebny sprzęt fotograficzny i siebie oraz nastaw budzik na wczesne godziny poranka.
Wczesna pobudka jest konieczna. W końcu chcemy zastać zimę „dziewiczą”, nie naznaczoną jeszcze przez budzącą się cywilizacje, ślady kół, pieszych osób czy innych stworzeń. Dlatego unikamy miejsc, gdzie nie obejdzie się bez ruchu, który pozostawi swój odcisk. Nie mam jednak nic przeciwko robieniu fotografii śladów opon na śniegu. Taka fotografia jest jak najbardziej interesująca, wymagająca nawet dłuższych przemyśleń w celu zagwarantowania ciekawego, graficznego aspektu fotografii. Zwierzęce ślady wyglądają na śniegu równie ciekawie.
Szczególną uwagę należy poświęcić energii. Baterie, akumulatory - tak w liczbie mnogiej - powinny być w pełni naładowane, a gdy będzie szczególnie zimno, należy je trzymać w wewnętrznych kieszeniach, np. w kurtce i jak najbliżej naszego ciała, gdzie temperatura jest ciepła. Przede wszystkim powinno się wykorzystać czas kiedy słońce jest jeszcze nisko na niebie i odwzorowuje długie cienie, a zatem neie jest jeszce tak silne aby roztopić osobliwe, lodowe twory. Takie momeny mijają zimą bardzo szybka, dlatego też musisz się spieszyć.
Zanim opadły liście, to one miały najlepszy widok na okolicę. Pod nimi chowały się gałęzie, pnie, konary, które są teraz widoczne. To zadziwiające jakie formy potrafią sie chować w koronach drzew. Być może mistyczna struktura zagajnika lub lasu sama wyłania się z głębi, a może lepiej zwiększyć otwór przesłony i pokazać wyjątkową figurę na tle rozmytej perspektywy... Przy ogromnej ilości światła w zimowy dzień wcale nie jest łatwo robić takie zdjęcia. Może aparat poradzi sobie, gdy użyjesz niskiej czułości ISO, w przeciwnym razie pomoże neutralny filtr szary.
Gdy słońce pokaże się w całej swej okazałości, eksponując jasność zimowego krajobrazu, jednak w dość miękkim świetle, możemy w pełni tego słowa znaczeniu, skierować się w stronę światła słonecznego. Najlepiej, gdy jest to światło boczne, które tworzy długie cienie. Rysują się wówczas pełne wrażenia, skuteczne i efektowne linie. Same drzewa tworzą wyraźne linie pionowe, a cienie padają pod odpowiednim kątem.
Zdjęcia można też robić pod światło, trzeba jedynie wybrać obiekt, który całkiem lub częściowo zakryje padające na nas światło. Uwaga na bezpośrednie ostre światło! Może ono zakłócać funkcje aparatu fotograficznego. Oczywiście sam fotograf powinien unikać bezpośredniego spoglądania w słońce. W takim oświetlenie można zrobić dwa ujęcia: jedna bez flesza, wtedy fotografowany obiekt będzie widoczny bez szczegółów, jako sylwetka. Drugie ujęcie można zrobić używając oświetlenia lampy błyskowej, przez co motyw będzie miał strukturę. W domu na komputerze można zadecydować, który efekt nam bardziej odpowiada, a może oba są godne uwagi...
W porze zimowej, wiele kolorów w naturze jest ukrytych. To skłania fotografa do przemyślenia kompozycji i jej elementów, czyli tego co w fotografii czarno-białej wyznaczały bieg: linii i kształtu. Te dwie rzeczy, drzewa lub ich korony oferują nam za darmo. Linie nie dają ciekawych efektów, gdy biegną równolegle do brzegów kadru. Najciekawsze są linie zawinięte przez np. nierówność terenu, przy tym zaczynające się na dolnym brzegu kadru albo jeszcze lepiej, w jednym z dolnych rogów i biegnące w kierunku motywu głównego, w którym linia (cień) znika.
Powierzchnia czworokątna lub kwadratowa, umieszczona na czworokątnym lub kwadratowym zdjęciu będzie nie ładna i nudna. Dlatego warto szukać w motywach trójkąta, który należy tak wkomponować w kadr aby wzbudził napięcie. Kształty i powierzchnie wynurzają się z reguły w krajobrazach i pejzażach, przy czym jako „motywy krajobrazu” można uznać przystanek tramwajowy albo ślady opon na brzegu jezdni - rzecz gustu :)